जळगाव (क्राईम दुनिया न्युज नेटवर्क) : लग्नसराईचा हंगाम म्हटला की नातेवाइकांकडून लग्नपत्रिका येण्यास सुरुवात होते. मोबाईलवर आलेली आकर्षक लग्नपत्रिका पाहून आपणही आनंदाने ती उघडतो. मात्र याच विश्वासाचा फायदा घेत सायबर भामट्यांनी नागरिकांना लुटण्याचा नवा मार्ग शोधला आहे. ‘शुभ विवाह’च्या निमंत्रणाआड आता आर्थिक फसवणुकीचा सापळा लपवला जात आहे. एका अनोळखी लिंकवर क्लिक केल्याने बँक खात्यातील पैसे काही मिनिटांत गायब होऊ शकतात.
सायबर गुन्हेगारांकडून नागरिकांच्या मोबाईलवर लग्नपत्रिकेच्या नावाने संदेश पाठवले जातात. या संदेशासोबत पीडीएफ फाइल किंवा लिंक दिलेली असते. लग्नाचे निमंत्रण असल्याचे समजून संबंधित व्यक्ती ती फाइल उघडते. मात्र, काही प्रकरणांत अशा फाइलमधून हानिकारक सॉफ्टवेअर मोबाईलमध्ये प्रवेश करू शकते किंवा बनावट वेबसाइटद्वारे गोपनीय माहिती मिळवण्याचा प्रयत्न केला जाऊ शकतो.
मोबाईलमध्ये प्रवेश मिळाल्यानंतर किंवा नागरिकांकडून बँकिंगविषयक माहिती मिळवल्यानंतर सायबर गुन्हेगार ओटीपी, बँक खात्याची माहिती अथवा इतर संवेदनशील तपशीलांचा गैरवापर करू शकतात. परिणामी, नागरिकांच्या खात्यातील रक्कम परस्पर वळवली जाण्याचा धोका निर्माण होतो.
आजच्या डिजिटल युगात प्रत्येक गोष्ट मोबाईलवर येते. लग्नपत्रिका, वाढदिवसाचे निमंत्रण, शुभेच्छा संदेश आणि विविध कार्यक्रमांची माहितीही ऑनलाइन पाठवली जाते. त्यामुळे अशा संदेशांवर नागरिक सहज विश्वास ठेवतात. याच मानसिकतेचा फायदा सायबर गुन्हेगार घेत आहेत.
विशेष म्हणजे, संदेश ओळखीच्या व्यक्तीच्या नावाने आला तरी तो सुरक्षितच असेल, याची खात्री नसते. संबंधित व्यक्तीचा मोबाईल किंवा सोशल मीडिया खाते तडजोडीला बळी पडले असल्यास त्यातूनही संशयास्पद लिंक पाठवली जाऊ शकते.
अशी घ्या खबरदारी! – अनोळखी लिंक उघडू नका : लग्नपत्रिकेच्या नावाने आलेली संशयास्पद लिंक किंवा फाइल डाउनलोड करण्यापूर्वी खात्री करा. ओटीपी कोणालाही सांगू नका : बँक कर्मचारी किंवा इतर कोणाच्याही नावाने फोन आला तरी ओटीपी, पिन आणि पासवर्ड शेअर करू नका. संशयास्पद अॅप टाळा : कोणत्याही अनोळखी फाइलसोबत अॅप इन्स्टॉल करण्यास सांगितले, तर ते करू नका. पैशांच्या व्यवहारांवर लक्ष ठेवा : बँक खात्यातील व्यवहारांचे संदेश नियमित तपासा आणि संशयास्पद व्यवहार आढळल्यास त्वरित बँकेशी संपर्क साधा. ओळखीच्या व्यक्तीकडून खात्री करा : संदेश संशयास्पद वाटल्यास संबंधित व्यक्तीला फोन करून खात्री केल्याशिवाय लिंक उघडू नका.
सायबर फसवणूक झाल्याचे लक्षात येताच विलंब न करता राष्ट्रीय सायबर गुन्हे हेल्पलाइन क्रमांक १९३० वर संपर्क साधावा. तसेच राष्ट्रीय सायबर गुन्हे तक्रार पोर्टल येथे तक्रार नोंदवावी. त्वरित तक्रार केल्याने आर्थिक नुकसान कमी करण्यासाठी आवश्यक कारवाई होण्यास मदत होऊ शकते.
एक क्लिक करण्यापूर्वी विचार करा! लग्नपत्रिका आनंदाची बातमी घेऊन येते. मात्र, तिच्या नावाखाली आलेली प्रत्येक लिंक सुरक्षित असेलच असे नाही. सायबर गुन्हेगारांच्या जाळ्यात अडकण्यापेक्षा काही क्षण सावध राहणे केव्हाही चांगले. डिजिटल व्यवहार करताना घाई नको, अनोळखी लिंकवर विश्वास नको आणि गोपनीय माहिती कोणाशीही शेअर नको.
